اختلاف میان فیفا و شهرداری سیاتل بر سر ورود برخی پرچمها به ورزشگاههای جام جهانی ۲۰۲۶ وارد مرحله تازهای شد.در حالی که رقابتهای جام جهانی ۲۰۲۶ با هیجان در زمین مسابقه دنبال میشود، یک موضوع خارج از مستطیل سبز به یکی از بحثبرانگیزترین سوژههای این تورنمنت تبدیل شده است. اختلاف نظر میان فیفا و مسئولان شهری در آمریکا درباره ورود برخی پرچمها به ورزشگاهها، حالا ابعاد تازهای پیدا کرده و واکنشهای گستردهای را به همراه داشته است.
در یکی از دیدارهای جام جهانی که در ورزشگاه لیوایز برگزار شد، تعدادی از هواداران موفق شدند پرچمهایی را وارد ورزشگاه کنند که پیشتر درباره وضعیت آنها بحثهای زیادی مطرح شده بود.
گزارشها حاکی از آن است که در جریان مسابقه قطر و سوئیس، تعدادی از تماشاگران این پرچمها را در سکوها به نمایش گذاشتند؛ اتفاقی که بار دیگر موضوع سیاستهای فیفا درباره نمادهای سیاسی در ورزشگاهها را به صدر اخبار آورد.
این نماد طی سالهای اخیر در برخی تجمعات و رویدادهای مرتبط با ایرانیان خارج از کشور مشاهده شده و از سوی گروهی به عنوان نشانهای از دیدگاههای سیاسی خاص مورد استفاده قرار میگیرد.
اختلاف میان فیفا و شهرداری سیاتل برای بازی ایران مقابل نیوزلند
به همین دلیل، بحث درباره ماهیت سیاسی یا غیرسیاسی این پرچم همواره محل اختلاف بوده است. موافقان آن را بخشی از هویت تاریخی ایران میدانند، در حالی که منتقدان معتقدند استفاده از آن در رویدادهای ورزشی میتواند پیامدهای سیاسی به همراه داشته باشد.
فیفا در سالهای اخیر بارها تأکید کرده که مسابقات این نهاد باید از هرگونه پیام سیاسی، تبعیضآمیز یا توهینآمیز دور بماند.بر اساس آییننامه رفتاری ورزشگاهها، ورود پرچمها، بنرها، لباسها یا هرگونه نمادی که از نظر برگزارکنندگان دارای محتوای سیاسی، نفرتپراکن یا تبعیضآمیز تلقی شود، میتواند با محدودیت مواجه شود.
همین چارچوب قانونی مبنای بسیاری از تصمیمهای فیفا درباره کنترل نمادها و پیامهای سیاسی در مسابقات بینالمللی بوده است.همزمان با آغاز رقابتها، یک سازمان غیرانتفاعی مستقر در ایالت کالیفرنیا شکایتی را علیه فیفا مطرح کرده است.
در این شکایت ادعا شده که نمایش این پرچم در چارچوب آزادی بیان قرار میگیرد و نباید با محدودیت مواجه شود. شاکیان معتقدند استفاده از این نماد نوعی بیان سیاسی مسالمتآمیز است که باید تحت حمایت قوانین آزادی بیان قرار داشته باشد.
این پرونده اکنون به یکی از موضوعات حقوقی مهم در حاشیه جام جهانی تبدیل شده است.بخش مهم ماجرا زمانی شکل گرفت که مسئولان شهر سیاتل موضعی متفاوت از فیفا اتخاذ کردند.مدیران شهری اعلام کردهاند که با اجرای مقرراتی که از نگاه آنها میتواند با قوانین محلی درباره آزادی بیان در تضاد باشد، همکاری نخواهند کرد. این موضعگیری باعث شده احتمال شکلگیری اختلافی جدی میان مسئولان محلی و برگزارکنندگان جام جهانی افزایش پیدا کند.
مقامهای شهری سیاتل معتقدند نمایش مسالمتآمیز دیدگاههای سیاسی در اماکن عمومی، از جمله ورزشگاهها، تحت حمایت قوانین محلی قرار دارد.بر همین اساس، مسئولان این شهر اعلام کردهاند که با هرگونه اجرای تبعیضآمیز مقرراتی که مانع ابراز عقاید سیاسی به شکل مسالمتآمیز شود، موافق نیستند.
این موضع از سوی شهردار و مدیران حقوقی شهر نیز مورد حمایت قرار گرفته است.در هفتههای اخیر، برخی فعالان حقوقی و مدنی نیز خواستار توضیح روشنتر فیفا درباره نحوه اجرای مقررات مربوط به پرچمها و نمادهای سیاسی شدهاند.
آنها معتقدند معیارهای اعمال محدودیت باید شفافتر باشد تا از بروز ابهام و تفسیرهای متفاوت جلوگیری شود. به باور این گروه، مشخص نبودن مرز میان نمادهای تاریخی، فرهنگی و سیاسی میتواند زمینهساز اختلافات بیشتری در آینده شود.
در شرایطی که جام جهانی ۲۰۲۶ بهطور مشترک در آمریکا، کانادا و مکزیک برگزار میشود، هماهنگی میان قوانین محلی و مقررات فیفا اهمیت ویژهای پیدا کرده است.
اگرچه تمرکز اصلی همچنان بر مسابقات داخل زمین است، اما ادامه این اختلافها میتواند به یکی از مهمترین حواشی جام جهانی ۲۰۲۶ تبدیل شود و چالشهای جدیدی را برای برگزارکنندگان ایجاد کند.